AROLWG O'R FFINIAU ADOLYGIAD O FFINIAU CYMUNEDOL YN SIR YNYS MÔN

CYNIGION DRAFFT

ATODIAD C

Crynodeb o Gynrychioliadau a Dderbyniwyd Cyn y Cynigion Drafft

CAERGYBI / TREARDDUR / RHOSCOLYN

Cynigiodd Cyngor Tref Caergybi y dylid cynyddu ei ffin i gynnwys Ynys Cybi a fyddai'n cynnwys Cymunedau Trearddur a Rhoscolyn. Ystyrient eu bod wedi'u lleoli'n dda i ymgymryd â chyfrifoldebau ychwanegol ardal fwy o'r fath gan eu bod nhw ar hyn o bryd yn cymryd camau i wella'r gwasanaethau a ddarperir i'w hardal gymunedol gyfredol. Awgryment dylid cynyddu eu hardal, o leiaf, i gynnwys parc manwerthu Penrhos a datblygiad Ty Mawr.

Cynigiont hefyd y dylid lleihau eu nifer gyfredol o aelodau o 21 i 14, gan adael dau aelod am bob un o'r saith ward etholiadol o fewn eu cymuned gan eu bod nhw'n ystyried y byddai hyn yn gynrychiolaeth ddigonol am eu hardal gyfredol.

Mewn sylw pellach cynigiodd y Cyngor, pe bai datblygiad Ty Mawr yn cael ei gynnwys o fewn eu Cymuned, wedyn dylid alinio'r ffin yn yr ardal honno i ddilyn Ffin Ddyrannu'r CDU gan y byddai hyn yn sicrhau bod unrhyw ddatblygiadau pellach yn yr ardal yn parhau i fod o fewn ffin eu Cyngor. Gofynnon nhw hefyd am ystyried trosglwyddo safle Metelau Aliminiwm Sir Fôn i mewn i'w cymuned gan y byddai hyn yn sicrhau bod pob prif safle diwydiannol sy'n ffinio â Thref Caergybi ar hyn o bryd o fewn eu Cymuned.

Gwrthwynebodd Cyngor Cymuned Rhoscolyn y cynnig i uno Cymunedau Trearddur a Rhoscolyn â Chymuned Caergybi am y rhesymau canlynol:

Mae Caergybi yn drefol tra bod Rhoscolyn yn wledig ac felly mae anghenion y ddau le yn wahanol iawn;
Mae cynghorwyr presennol pob cymuned yn y sefyllfa orau i ymdrin ag anghenion a materion gwahanol eu priod ardaloedd;
Mae cysylltiadau a pherthnasau lleol yn bwysig mewn ardal wledig fel Rhoscolyn ac felly byddai trigolion yn anfodlon â chael eu cynrychioli gan Gyngor Tref Caergybi;
Byddai maint y gynrychiolaeth ar gyfer Rhoscolyn yn gostwng yn sylweddol o ganlyniad i'r uno arfaethedig;
Byddai'r praesept ar gyfer trigolion Rhoscolyn yn cael ei godi, yn arbennig pe bai tâl i gynghorwyr cymuned yn cael ei gyflwyno yn unol â bwriad Cyngor Tref Caergybi;
Mae Rhoscolyn yn gymuned Gymraeg ei hiaith yn anad dim tra bod Caergybi yn gymuned Saesneg ei hiaith. Gallai uno'r ddwy ardal hon fod yn andwyol i ddefnydd yr iaith Gymraeg yn yr ardal honno o Sir Fôn;
Gellir ystyried Ynys Cybi fel uned mewn ystyr ddaearyddol yn unig oherwydd bod gwahaniaeth mawr rhwng yr ardaloedd gwledig a threfol. Yn ogystal â hyn, byddai uno'r ddwy ardal i greu cyngor cymuned mwy o faint yn groes i'r duedd bennaf am unedau awdurdod llai o faint.

Cyflwynodd y Cyngor y ddeiseb ganlynol hefyd:

Ymgais Cyngor Tref Caergybi i Newid Ffiniau Llywodraeth Leol

Rydym ni sydd wedi arwyddo isod yn gwrthwynebu dymuniad cyngor Tref Caergybi i reoli Ynys Cybi ac amddifadu Cynghorau Rhoscolyn a Threarddur o'u hannibyniaeth

89 llofnod

Gwrthwynebodd Cyngor Cymuned Trearddur y cynnig i uno Cymunedau Trearddur a Rhoscolyn â Chymuned Caergybi am y rhesymau canlynol:

Ni fyddai'r uno yn cynnig llawer o fanteision i drigolion Trearddur;
Mae Trearddur yn gymuned fawr led-wledig gydag economi sy'n seiliedig ar dwristiaeth yn bennaf tra bod Caergybi yn ardal drefol fach gyda holl fanteision ac anfanteision porthladd gweithredol. Maen nhw, felly, yn gymunedau gwahanol iawn a all gael eu gwasanaethu orau gan gynghorau cymuned gwahanol;
Gall uno â chymuned arall niweidio amgyffred y cyhoedd o Drearddur ac felly niweidio ei diwydiant twristaidd;
Mae Cymuned Trearddur wedi ei gwasanaethu'n dda yn y gorffennol gan aelodau o'r cyngor sy'n cynrychioli ystod eang o fuddiannau a phrofiadau o fewn y gymuned;
Byddai uno cynghorau yn achosi cynnydd i incwm Caergybi fwy tra byddai Trearddur yn derbyn llai o fudd o braesept uwch. Nid oes unrhyw dystiolaeth bod cynghorau cymuned mwy o faint yn fwy effeithlon yn economaidd a gallai trigolion Trearddur ddioddef yn ariannol am ychydig iawn o fudd.

Gwrthwynebodd Ieuan Wyn Jones AC y cynnig i uno Cymunedau Trearddur a Rhoscolyn â Chymuned Caergybi. Ystyriai y byddai uno o'r fath yn galw am gytundeb unfrydol pob un o'r tri chyngor cymuned.

Ysgrifennodd Mark Isherwood AC i gefnogi pryderon a godwyd ynghylch y cynnig i uno Cymunedau Trearddur a Rhoscolyn â Chymuned Caergybi.

Gwrthwynebodd y Cyng. P J Dunning (Adran Etholiadol Trearddur) y cynnig i uno Cymunedau Trearddur a Rhoscolyn â Chymuned Caergybi. Ystyriai nad oedd manteision i drigolion Trearddur a Rhoscolyn naill ai'n wleidyddol neu'n economaidd a thynnodd sylw at boblogaethau is y cymunedau hyn o'u cymharu â Chaergybi a fyddai'n golygu mai dim ond cynrychiolaeth fach fyddai ganddynt fel rhan o gyngor cymuned cyfunol. Roedd cynghorau cymuned presennol Trearddur a Rhoscolyn yn ymgymryd â'u dyletswyddau'n effeithiol ac yn economaidd mewn partneriaeth â'r Cyngor Sir. Tynnodd sylw at y ffaith bod y tair cymuned yn wahanol iawn i'w gilydd o ran cymeriad, roedd Rhoscolyn yn wledig gyda thraddodiad Cymraeg cryf, roedd Trearddur yn wledig gyda chysylltiadau cryf â thwristiaeth tra bod Caergybi yn gymuned yn seiliedig ar borthladd trefol. Ystyriai fod gan aelodaeth bresennol Cyngor Cymuned Trearddur yr arbenigedd angenrheidiol i weinyddu ei gymuned ar hyn o bryd ac yn y dyfodol a'i fod wedi meithrin perthnasau da ag asiantaethau amrywiol a busnesau lleol Sir Fôn ac wedi cynnal praeseptau rhesymol a godwyd ar drigolion.

Awgrymodd hefyd, pe bai unrhyw uno yn angenrheidiol, y byddai'n gwneud mwy o synnwyr i uno cymunedau Trearddur a Rhoscolyn a fyddai wedyn yn adlewyrchu ffin adran etholiadol y Cyngor Sir.

Gwrthwynebodd un o drigolion Bae Trearddur y cynnig i uno Cymunedau Trearddur a Rhoscolyn â Chymuned Caergybi. Ystyriai fod Cyngor Cymuned Trearddur yn effeithlon iawn ac yn gweithio'n ddyfal ar ran y pentref . Ystyriai na fyddai Cyngor Tref Caergybi yn gallu ymdopi ag ardal fwy ac na fyddai'n gallu darparu gwasanaethau digonol a bod y cynnig yn cael ei gyflwyno am resymau ariannol.

Gwrthwynebodd dau o drigolion Bae Trearddur y cynnig i uno Cymunedau Trearddur a Rhoscolyn â Chymuned Caergybi. Ystyrient y byddai cam o'r fath yn cynyddu cost llywodraeth leol ac y byddai trigolion Bae Trearddur a Rhoscolyn yn ymbellhau o gael llais yn nyfodol eu hardal. Nid oeddent yn gweld unrhyw fantais yn y cynnig gan eu bod nhw'n cael ei gwasanaethu'n dda gan Gyngor Cymuned Trearddur.

Gwrthwynebodd un o drigolion Bae Trearddur y cynnig i uno Cymunedau Trearddur a Rhoscolyn â Chymuned Caergybi. Ystyriai fod Trearddur a Rhoscolyn yn wledig tra bod Caergybi yn ardal drefol ac nad oedd yna gefnogaeth leol i'r cynnig. Nid oedd unrhyw awgrym bod y gwasanaethau a ddarparerid i Drearddur a Rhoscolyn gan Gyngor Tref Caergybi yn welliant ar y gwasanaethau cyfredol.

Gwrthwynebodd un o drigolion Bae Trearddur y cynnig i uno Cymunedau Trearddur a Rhoscolyn â Chymuned Caergybi. Ystyriai fod ardaloedd gwledig Trearddur a Rhoscolyn yn wahanol iawn i ardal drefol Caergybi ac na roddwyd unrhyw fantais i'r cynnig. Nododd ei fod yn fodlon ar gynrychiolaeth y cyngor cymuned presennol.

Gwrthwynebodd un o drigolion Bae Trearddur y cynnig i uno Cymunedau Trearddur a Rhoscolyn â Chymuned Caergybi. Nid ystyriai fod materion Caergybi yn cael eu rheoli'n dda ac y byddai materion cymunedol Trearddur yn gwella o ganlyniad i ymuno â Chaergybi yn arbennig gyda chyngor wedi'i leihau i 14 aelod. Tynnodd sylw at y ffaith bod Trearddur yn ardal dwristaidd gydag anghenion gwahanol i ardal drefol Caergybi. Dywedodd fod Cynghorwyr Cymuned Trearddur wedi gofalu ar ôl anghenion yr ardal yn dda ac yn effeithlon yn y gorffennol.

Gwrthwynebodd un o drigolion Bae Trearddur y cynnig i uno Cymunedau Trearddur a Rhoscolyn â Chymuned Caergybi. Ystyriai fod anghenion Trearddur a Chaergybi yn gwbl wahanol yng nghyd-destun tai, cyflogaeth a lles. Tynnodd sylw at y ffaith nad oedd gan yr ardaloedd wir berthynas â'i gilydd gan fod Bae Trearddur yn gyrchfan wyliau a Chaergybi yn ymwneud yn fwy â thraffig y fferi i Iwerddon. Ystyriai hefyd nad oedd materion cymunedol Caergybi yn cael eu rheoli'n dda a bod gwrthwynebiad lleol cryf i'r uno arfaethedig.

Gwrthwynebodd dau o drigolion Bae Trearddur y cynnig i uno Cymunedau Trearddur a Rhoscolyn â Chymuned Caergybi. Ystyrient fod y problemau a oedd yn effeithio ar Gaergybi drefol gan fwyaf yn wahanol i'r rhai hynny yn Nhrearddur a Rhoscolyn gwledig a fyddai ar eu colled. Byddai'r uno arfaethedig yn cael effaith andwyol ar drigolion Bae Trearddur.

Gwrthwynebodd un o drigolion Bae Trearddur y cynnig i uno Cymunedau Trearddur a Rhoscolyn â Chymuned Caergybi. Ystyriai fod cynghorau cymuned Trearddur a Rhoscolyn yn ymdrin â phryderon eu trigolion. Nododd mai dim ond anfanteision y gallai hi eu gweld yn yr uno arfaethedig gyda Chaergybi gan y byddai diddordeb uniongyrchol yn Nhrearddur a Rhoscolyn yn cael ei golli.

Ystyriai dau o drigolion Bae Trearddur y dylai unrhyw newid yn y weinyddiaeth fod o fudd i'r trethdalwyr lleol.

Gwrthwynebodd un o drigolion Bae Trearddur y cynnig i uno Cymunedau Trearddur a Rhoscolyn â Chymuned Caergybi. Ystyriai fod Tref Caergybi yn drefol gydag economi anwadal yn ddibynnol ar y porthladd tra bod Trearddur a Rhoscolyn yn gynghorau gwledig gyda thraddodiad o economi gadarn a chynghorwyr llawr gwlad. Mae gan Gyngor Cymuned Trearddur ddealltwriaeth dda o anghenion economaidd a thwristaidd yr ardal a datblygiadau arfaethedig fel Ty Mawr. Pan estynnodd Cyngor Caergybi ei ffiniau yn y gorffennol dioddefodd yr ardaloedd y cymerodd gyfrifoldeb drostynt drethi uwch a diffyg cyfleusterau.

Gwrthwynebodd un o drigolion Bae Trearddur y cynnig i uno Cymunedau Trearddur a Rhoscolyn â Chymuned Caergybi. Nododd fod Caergybi yn dref borthladd y môr oedd â phroblemau yn debyg i'r rhai hynny a geir mewn dinasoedd ac ystyriai fod hyn yn ei gwneud yn anaddas i gymryd cyfrifoldeb dros redeg cymunedau gwledig Trearddur a Rhoscolyn gyda'u poblogaethau sy'n mynd yn hyn. Ystyriai fod Cyngor Tref Caergybi yn dioddef ei broblemau ei hun heb ychwanegu anghenion gwledig Trearddur a Rhoscolyn atynt.

Gwrthwynebodd un o drigolion Bae Trearddur y cynnig i uno Cymunedau Trearddur a Rhoscolyn â Chymuned Caergybi. Ystyriai fod Caergybi, fel tref borthladd a diwydiannol, yn hollol wahanol i Drearddur a Rhoscolyn. Roedd Trearddur a Rhoscolyn ar y cyfan yn ardaloedd gwledig, roedd gan Roscolyn dreftadaeth Gymraeg gref a Bae Trearddur hanes hir o dwristiaeth. Roedd gan bob un o'r tair ardal anghenion gwahanol iawn a dylai pob un gael ei chynrychioli gan gyngor cymuned ar wahân. Ystyriai fod Cynghorau Cymuned Trearddur a Rhoscolyn wedi gwasanaethu eu hardaloedd yn dda yn y gorffennol.

Gwrthwynebodd dau o drigolion Bae Trearddur y cynnig i uno Cymunedau Trearddur a Rhoscolyn â Chymuned Caergybi. Ystyrient fod materion amgylcheddol, economaidd a chymdeithasol Rhoscolyn, Pontrhydybont a Bae Trearddur yn wahanol iawn i'r rheiny yng Nghaergybi a bod yr ardaloedd hynny yn cael eu gwasanaethu'n well gan y cynghorau cymuned presennol a oedd yn deall anghenion pob ardal.

Gwrthwynebodd dau o drigolion Bae Trearddur y cynnig i uno Cymunedau Trearddur a Rhoscolyn â Chymuned Caergybi. Ystyrient fod gan Roscolyn yn arbennig ei hunaniaeth benodol ei hun a chyngor a oedd yn weithgar wrth wasanaethu anghenion a barn trigolion lleol a thynnodd sylw at y ffaith y byddai hyn yn cael ei golli pe bai'r newid arfaethedig yn cael ei fabwysiadu.

Gwrthwynebodd un o drigolion Rhoscolyn y cynnig i uno Cymuned Rhoscolyn ag unrhyw ardal fwy. Ystyriai fod gan Roscolyn ei hanghenion unigryw ei hun a ddylai gael eu rheoli'n lleol ac y byddai uno ag ardal arall yn gallu arwain at orfodi polisïau amhriodol.

Gwrthwynebodd un o drigolion Rhoscolyn y cynnig i uno Cymuned Rhoscolyn â Chaergybi. Ystyriai fod yr ystyriaethau a oedd yn bwysig i Roscolyn yn wahanol iawn i'r rheiny sy'n effeithio ar Gaergybi.

Gwrthwynebodd dau o drigolion Rhoscolyn y cynnig i uno Cymuned Rhoscolyn / Pontrhydybont â Chymuned Caergybi. Ystyrient fod yna wahaniaeth amlwg o ran buddiannau'r ddwy ardal gan fod Rhoscolyn yn wledig a Chaergybi yn ardal drefol adeiledig ac ni chredai fod gan Gyngor Tref Caergybi yr adnoddau i gynrychioli buddiannau trigolion Rhoscolyn. Mae Cyngor Cymuned presennol Rhoscolyn yn cynnwys cynghorwyr lleol sydd â gwybodaeth dda am faterion lleol ac y mae trigolion yn ffyddiog y byddent yn ei eu cynrychioli'n briodol ac ni ellid ei wella gan Gyngor Tref Caergybi. Dywedon nhw nad oedd unrhyw dystiolaeth fod canoli o'r math a argymhellwyd ar gyfer Ynys Cybi o fudd i gymunedau lleol. Ystyrient y byddai uno â Chaergybi hefyd yn golygu cynnydd mewn taliadau cymunedol.

Gwrthwynebodd dau o drigolion Rhoscolyn y cynnig i uno Cymuned Rhoscolyn / Pontrhydybont â Chymuned Caergybi. Ystyrient fod gan y ddwy ardal wahaniaethau amlwg o ran eu buddiannau gan fod Rhoscolyn yn wledig a Chaergybi yn ardal drefol â llawer o adeiladau ac ni chredent fod gan Gyngor Tref Caergybi yr adnoddau i gynrychioli trigolion Rhoscolyn. Roedd Cyngor Cymuned presennol Rhoscolyn yn cynnwys cynghorwyr lleol oedd â gwybodaeth dda o faterion lleol ac yr oedd trigolion lleol yn hyderus y byddent yn eu cynrychioli'n briodol ac ni ellid ei wella gan Gyngor Tref Caergybi. Dywedon nhw nad oedd unrhyw dystiolaeth fod canoli fel a argymhellwyd ar gyfer Ynys Cybi o fudd i gymunedau lleol. Ystyrient y byddai uno â Chaergybi hefyd yn golygu cynnydd mewn taliadau cymunedol. Tynnent sylw hefyd at bapur gwyn y llywodraeth sy'n dweud na ddylid diddymu cynghorau plwyf presennol yn erbyn ewyllys y bobl leol.

Gwrthwynebodd un o drigolion Rhoscolyn y cynnig i uno Cymunedau Trearddur a Rhoscolyn â Chymuned Caergybi. Ystyriai fod y trefniadau presennol ar gyfer Caergybi yn gweithio'n dda iawn gan fod y cynghorwyr yn adnabod y gymuned yn dda ac yn deall ei hanghenion. Credai y byddai hyn yn cael ei golli pe bai'r uno arfaethedig yn digwydd.

Gwrthwynebodd dau o drigolion Rhoscolyn y cynnig i uno Cymunedau Trearddur a Rhoscolyn â Chymuned Caergybi. Ystyrient fod anghenion pob un gymuned yn cael ei diwallu'n well gan eu cynghorau cymuned presennol a oedd yn deall anghenion unigol yr ardaloedd yr oeddent yn gyfrifol amdanynt.

Gwrthwynebodd dau o drigolion Rhoscolyn y cynnig i uno Cymuned Rhoscolyn â Chaergybi. Ystyrient fod yna wahaniaeth amlwg o ran buddiannau rhwng ardal drefol Caergybi ac ardal wledig Rhoscolyn ac ni chredent fod gan Gyngor Tref Caergybi yr adnoddau i gynrychioli eu buddiannau. Tynnent sylw at y ffaith fod gan eu cynghorwyr cymuned yn Rhoscolyn wybodaeth o faterion ac anghenion lleol a olygai y gallent gynrychioli'r trigolion yn briodol. Nid oeddent yn ystyried y byddai'r canoli a oedd yn cael ei argymell gan Gyngor Tref Caergybi yn llwyddiannus ac y byddai'n arwain at daliadau cymunedol uwch.

Gwrthwynebodd teulu o drigolion Rhoscolyn / Wirral y cynnig i uno Cymuned Rhoscolyn â Chymuned Caergybi. Ystyrient fod Cyngor Cymuned Rhoscolyn wedi llywodraethu'r gymuned leol yn foddhaol yn y gorffennol gyda'r isafswm adnodd cost effeithiol. Tynnon nhw sylw at y ffaith bod yna wahaniaeth mawr o ran buddiannau Caergybi drefol a Rhoscolyn wledig ac nid oeddent yn credu bod gan Gyngor Tref Caergybi yr adnoddau i gynrychioli buddiannau trigolion Rhoscolyn. Roedd Cyngor Cymuned presennol Rhoscolyn yn cynnwys cynghorwyr lleol oedd â gwybodaeth dda o faterion lleol ac roedd y trigolion yn ymddiried ynddynt i'w gwasanaethu'n briodol ac ni ellid ei wella gan Gyngor Tref Caergybi. Dywedon nhw nad oedd unrhyw dystiolaeth fod y canoli o'r math a argymhellwyd ar gyfer Ynys Cybi o fudd i gymunedau lleol. Ystyrient y byddai uno â Chaergybi hefyd yn golygu cynnydd mewn taliadau cymunedol.

Gwrthwynebodd un o drigolion Rhoscolyn y cynnig i uno Cymunedau Trearddur a Rhoscolyn â Chymuned Caergybi. Ystyriai fod Cyngor Cymuned Rhoscolyn yn cynnwys cynrychiolwyr a oedd yn gweddu i'r ardal wledig, arfordirol yr oeddent yn ei gwasanaethu o safbwynt eu gwybodaeth a'u cefndir. Byddai'r cynnig yn uno ardaloedd cwbl wahanol gydag amgylchiadau ac anghenion gwahanol a byddai'r gwahaniaeth arwyddocaol o ran trwch poblogaeth yn arwain at effeithio'n andwyol ar gynrychiolaeth Rhoscolyn, sydd â phoblogaeth isel. Dywedodd fod gan Gaergybi praesept cymunedol llawer mwy na Rhoscolyn ac y byddai uno yn arwain at gostau uwch i drigolion Rhoscolyn gyda dim buddiannau o ganlyniad iddo.

Gwrthwynebodd un o drigolion Rhoscolyn y cynnig i uno Cymunedau Trearddur a Rhoscolyn â Chymuned Caergybi. Tynnodd sylw at y ffaith fod papur gwyn y llywodraeth ar gymunedau yn cynnig na ddylai cynghorau cymuned presennol gael eu diddymu yn erbyn ewyllys y bobl leol. Ystyriai na fyddai buddiannau Rhoscolyn a'i thrigolion yn cael eu cynrychioli'n briodol gan gyngor dan ddylanwad porthladd fferi prysur a rhan helaeth o ddiwydiant gweithgynhyrchu Sir Fôn ac ni allai weld unrhyw fudd i ardal wledig gael ei llywodraethu gan gyngor sy'n canolbwyntio ar dref. Dywedodd na ddylid uno Rhoscolyn ag unrhyw gymuned arall.

Gwrthwynebodd un o drigolion Rhoscolyn y cynnig i uno Cymunedau Trearddur a Rhoscolyn â Chymuned Caergybi. Ystyriai fod economi a chymdeithas yr ardaloedd yn wahanol mewn sawl agwedd bwysig a bod gan gynghorwyr pob ardal arbenigedd, gwybodaeth a dyletswyddau gwahanol. Dywedodd fod gan gynghorwyr presennol Rhoscolyn wybodaeth helaeth am yr ardal a materion lleol ac y gall trigolion gysylltu â hwy yn hawdd. Tynnodd sylw at y ffaith bod cyngor Rhoscolyn yn cael ei gynnal drwy gyfrwng y Gymraeg yn gyfan gwbl, sy'n dangos cysondeb o ran treftadaeth ac iaith. Tynnodd sylw at y ffaith fod papur gwyn y llywodraeth ar gymunedau yn cynnig na ddylid diddymu cynghorau cymuned yn erbyn ewyllys y bobl leol.

Gwrthwynebodd dau o drigolion Rhoscolyn y cynnig i uno Cymunedau Trearddur a Rhoscolyn â Chymuned Caergybi. Ystyrient fod gan Roscolyn ei nodweddion cymdeithasol, gwaith a daearyddol unigryw ei hun sy'n wahanol iawn i rai Caergybi. Roedd cynghorwyr Rhoscolyn yn lleol i'r ardal ac roedd ganddynt wybodaeth fanwl o faterion lleol ac nid oeddent yn credu y gallai Cyngor Tref Caergybi wella ar hyn na bod ganddynt yr adnoddau i gynrychioli buddiannau Rhoscolyn. Ystyrient y byddai'r uno yn golygu y byddai trigolion Rhoscolyn yn talu mwy am lefel is o gynrychiolaeth.

Gwrthwynebodd un o drigolion Rhoscolyn y cynnig i uno Cymuned Rhoscolyn â Chymuned Caergybi neu unrhyw ardal arall. Ystyriai fod anghenion ardal o'r fath yn wahanol iawn ac y byddai isadeiledd tref yn amhriodol ar gyfer pentref gwledig glan môr. Roedd cynghorwyr presennol Rhoscolyn yn lleol i'r ardal ac yn deall anghenion y gymuned. Tynnodd sylw at bapur gwyn y llywodraeth sy'n datgan na ddylai cynghorau cymuned presennol gael eu diddymu yn erbyn ewyllys y bobl leol.

Gwrthwynebodd dau o drigolion Wirral y cynnig i uno Cymuned Rhoscolyn â Chymuned Caergybi. Ystyrient fod y ddwy gymuned yn gwbl wahanol a bod gan Roscolyn anghenion na fyddai'n berthnasol i ardal drefol fawr fel Caergybi. Tynnon nhw sylw at y ffaith bod gan gynghorwyr Rhoscolyn ystod eang o sgiliau, diddordebau a gwybodaeth o faterion lleol a alluogai iddynt gynrychioli'r gymuned yn effeithiol ac ystyrient fod y lefel hon o gynrychiolaeth yn cael ei cholli pe bai uno. Ystyrient fod yr uno â Chaergybi yn golygu taliadau cymunedol uwch heb unrhyw fudd i drigolion Rhoscolyn a thynnon nhw sylw at y ffaith bod papur gwyn y llywodraeth ar gymunedau yn cynnig na ddylid diddymu cynghorau cymuned presennol yn erbyn ewyllys y bobl leol.

Gwrthwynebodd un o drigolion Rhoscolyn y cynnig i uno Cymuned Rhoscolyn â Chymuned Caergybi. Ystyriai fod yr ardaloedd yn wahanol iawn gyda'u buddiannau amrywiol a hyd yn oed gwrthgyferbyniol eu hunain a nodweddion cymdeithasol a daearyddol unigryw. Roedd cynghorwyr presennol Rhoscolyn yn lleol i'r ardal ac yn deall materion gwledig a lleol a oedd yn bwysig i'r gymuned. Byddai eu huno yn gadael Rhoscolyn heb unrhyw rym gwleidyddol, cymdeithasol na chynrychiolaeth arwyddocaol annibynnol. Tynnodd sylw at y ffaith bod papur gwyn y llywodraeth ar gymunedau yn cynnig y dylai cynghorau cymuned presennol gael mwy o lais o fewn cynghorau sir ac felly na fyddai'n gwneud synnwyr i uno Rhoscolyn a Chaergybi.

Gwrthwynebodd un o drigolion Rhoscolyn y cynnig i uno Cymunedau Trearddur a Rhoscolyn â Chymuned Caergybi. Ystyriai fod gan y cynghorau cymuned presennol wybodaeth helaeth o faterion ac achosion lleol a'u bod felly wedi cynrychioli eu hardaloedd yn dda. Tynnodd sylw at y ffaith nad oedd y cynnig yn cyd-fynd â phapur gwyn y llywodraeth ar gymunedau a oedd yn cynnig na ddylid diddymu cynghorau cymuned presennol yn erbyn ewyllys y bobl leol. Ystyriai mai cymhelliannau ariannol oedd gan Gyngor Tref Caergybi ac na fyddai'n gwella effeithlonrwydd na chynrychiolaeth y cymunedau yr oeddent yn dymuno eu mabwysiadu.

Cynigiwyd pob un neu rai o'r rhesymau canlynol dros wrthwynebu uno Cymunedau Trearddur, Rhoscolyn a Chaergybi gan 5 o drigolion Rhoscolyn:

Mae Bae Trearddur, Rhoscolyn a Chaergybi yn dair cymuned wahanol iawn, iawn, pob un â'i fuddiannau ei hun, a'i nodweddion cymdeithasol, gwaith a daearyddol unigryw ei hun. Effaith y cynnig fyddai gwneud Rhoscolyn yn atodiad i Gaergybi heb unrhyw rym gwleidyddol, cymdeithasol na chynrychiolaeth arwyddocaol annibynnol. Byddai hynny'n gam yn ôl ac yn achosi drwgdeimlad mawr mewn grwp o'r boblogaeth sy'n malio am y gymdeithas leol benodol lle maen nhw'n byw neu'n berchen ar dai.
Mae Cyngor Rhoscolyn yn cynnwys wyth Cynghorwr lleol sy'n cynrychioli materion lleol arbennig a chanddynt ddealltwriaeth o werthoedd ac anghenion trigolion a nhw yw cynrychiolwyr y trigolion ar Gyngor Sir Ynys Môn. Byddai nifer llai o gynrychiolwyr yng Nghaergybi yn dadryddfreinio barn trigolion ac ni fyddai gan gyngor lleol 'Caergybi' yr adnoddau i gynrychioli eu buddiannau.
Nid yw'r cymunedau yn debyg a gall eu buddiannau fod yn gwbl wahanol, hyd yn oed yn wrthgyferbyniol, felly nid yw uno yn gwneud synnwyr. Mae gan Roscolyn ei hanghenion unigryw ei hun a ddylai barhau i gael eu cydnabod a'u rheoli'n lleol a dylai unrhyw beth a fydd yn gwanhau hyn neu'n cynhyrchu biwrocratiaeth ddiangen neu'n gorfodi polisïau amhriodol yn yr ardal hon o harddwch naturiol eithriadol gael ei osgoi ar bob cyfrif.
Er gwaethaf y gwahaniaeth hwn rhwng buddiannau gwledig a threfol, mae gan gynrychiolwyr cyngor presennol Rhoscolyn ystod eang o sgiliau a buddiannau sy'n cynnwys y galwedigaethau, addysg, busnes ac amaethyddiaeth. Pe baen nhw'n llai niferus ac yn cael eu cynnwys yng Nghaergybi byddai hyn yn cael ei golli.
Gallai'r newid a argymhellwyd effeithio ar drigolion yn ariannol pe bai Rhoscolyn yn colli ei phraesept ei hun i mewn i gyllideb gyffredinol Caergybi, gan fod yna botensial amlwg i effeithio ar dreth y cyngor yn andwyol lle gallai Rhoscolyn ddiweddu â threth anghymesur o uchel er budd Caergybi. Efallai y byddai Rhoscolyn yn gorfod talu mwy am lai ar eu materion lleol.
Mae canoli o'r fath sy'n cael ei gynnig gan Gaergybi wedi bod yn aflwyddiannus mewn sawl achos. Un o'r rhai mwyaf perthnasol oedd y symudiad i uno Cyngor Sir Ynys Môn â Gwynedd, symudiad a oedd yn amhoblogaidd ac yn aflwyddiannus pan ddiddymwyd ef yn y diwedd.
Fe gynigir rhoi mwy o lais uniongyrchol i'r cynghorau cymuned/plwyf o fewn Cyngor Sir Ynys Môn ac i'r perwyl hwn ni fyddai'n gwneud unrhyw synnwyr i uno Rhoscolyn â Chaergybi mewn ymgais i nofio yn erbyn llif cynnig y Papur Gwyn ar y mater hwn.
Cynigiodd papur gwyn y llywodraeth ar gymunedau na ddylai cynghorau cymuned presennol gael eu diddymu yn erbyn ewyllys y bobl leol.

PORTHAETHWY / CWM CADNANT / PENMYNYDD

Ystyriai Cyngor Cymuned Cwm Cadnant y dylid alinio ffin eu cymuned i gynnwys rhan o Gymuned Penmynydd yng nghyffiniau cyffordd ffordd Penmynydd y B5420 yn arwain at Safle Gwastraff Penhesgyn fel ymarfer tacluso. Tynnodd y Cyngor sylw at y ffaith bod ceisiadau cynllunio ar gyfer y safle yn dod o dan eu hawdurdodaeth er bod rhai eiddo ar y ffordd yn arwain at y safle wedi'u lleoli ym Mhenmynydd. Ystyrient hefyd y dylid alinio'r ffin gymunedol rhwng eu cymuned hwy a Chymuned Porthaethwy i gynnwys yr eiddo yng nghyffiniau'r ffordd un lôn yr ochr draw i Fodurdy Pentraeth eto fel ymarfer tacluso gan fod ceisiadau cynllunio a dderbynir gan y cyngor wedi'u lleoli'n agosach i Borthaethwy nag o leiaf hanner dwsin o eiddo eraill yn y cyffiniau.

Gwrthwynebodd Cyngor Tref Porthaethwy y newid i'r ffin rhwng eu cymuned hwy a Chwm Cadnant a gynigiwyd gan Gyngor Cymuned Cwm Cadnant gan eu bod nhw o'r farn y byddai'n arwain at ddryswch a cham-ddehongli'r ffin draddodiadol. O ganlyniad i natur benodol Porthaethwy fel y porth i Ynys Môn ystyrient y dylai'r ffin bresennol aros fel yr oedd hi.

Gwrthwynebodd Cyngor Cymuned Penmynydd a Star y newid i'r ffin rhwng eu cymuned hwy a Chwm Cadnant a gynigiwyd gan Gyngor Cymuned Cwm Cadnant. Ystyrient fod yr ardal o dan sylw yn hanesyddol yn rhan o Benmynydd a'i fod yn fwy cyfleus i drigolion i ymgynnull a phleidleisio ym Mhenmynydd.

Gwrthwynebodd Ieuan Wyn Jones AC y cynnig i newid y ffin rhwng cymunedau Porthaethwy, Penmynydd a Chwm Cadnant gan nad oedd gan y cynigion hyn gefnogaeth pob parti a oedd ynghlwm â'r mater.

Gwrthwynebodd un o drigolion Gaerwen y newid i'r ffin rhwng Penmynydd a Chwm Cadnant a gynigiwyd gan Gyngor Cymuned Cwm Cadnant. Ystyrient ei fod yn fwy cyfleus i drigolion yr ardal dan sylw i ymgynnull a phleidleisio ym Mhenmynydd.

PENTRAETH / LLANFAIR MATHAFARN EITHAF / LLANDDYFNAN

Cynigiodd Cyngor Cymuned Pentraeth y dylid estyn eu ffin ogledd-orllewin i gynnwys rhan o Gymuned Llanfair Mathafarn Eithaf yng nghyffiniau Rhôs y Gâd a rhan o Gymuned Llanddyfnan yng nghyffiniau Tyn-y-pwll. Ystyrient y byddai alinio'r ffin fel yr argymhellwyd yn sythu llinell y ffin gymunedol ac yn cryfhau Pentraeth o ran maint a phoblogaeth. Byddai hefyd yn cynyddu gwerth trethiannol Pentraeth heb effeithio ar gymuned Llanfair Mathafarn Eithaf. Tynnon nhw sylw at y ffaith fod gan yr ardal y cynigiwyd ei throsglwyddo gyfeiriad a chod post Pentraeth eisoes.

Gwrthwynebodd Cyngor Cymuned Llanfair Mathafarn Eithaf y newid i'r ffin rhwng eu cymuned a Phentraeth a gynigiwyd gan Cyngor Cymuned Pentraeth am y rhesymau canlynol:

Os bwriad y newid yw sythu ffin Pentraeth yna dylid gwneud yr un peth â holl ffiniau cymunedol Pentraeth ac nid yn yr ardal sy'n rhan o'r cynnig yn unig;
Ystyrient nad oedd y newid a gynigiwyd yn sythu'r ffin gymunedol yn effeithiol fel yr honnwyd oedd y bwriad gan fod yna ffin symlach a fyddai'n gwneud hynny, a nodon nhw ar fap amgaeedig (er nad oedd yn fwriad ganddynt gynnig newid i'r ffin bresennol). Ystyrient felly fod y cynnig yn ymgais i gynyddu ardal Cymuned Pentraeth;
Byddai'r newid a gynigiwyd ar draul Cymuned Llanfair Mathafarn Eithaf a fyddai'n cael ei gwanhau o ganlyniad. Noda Cyngor Cymuned Pentraeth fod datblygiadau diweddar yn yr ardal y cynigiwyd ei throsglwyddo i mewn i'w cymuned yn cynyddu ei gwerth trethiannol ac felly mae'n dilyn y byddai'n lleihau gwerth trethiannol Cymuned Llanfair Mathafarn Eithaf;
Nid oeddent yn derbyn bod datblygiad sylweddol wedi bod yn ardal y newid arfaethedig er 1983;
Gwnaethpwyd y pwynt gan Gyngor Cymuned Pentraeth fod yr holl eiddo yn yr ardal sy'n rhan o'r cynnig yn dod o dan god post LL75 a chyfeiriad post Pentraeth. Roedd hyn yn anwybyddu'r ffaith nad oedd gan godau post unrhyw berthynas â ffiniau cymunedol yn awgrymu y dylai unrhyw ardal sy'n dod o dan y cod post LL75 ffurfio rhan o Gymuned Pentraeth. Tynnon nhw sylw at y ffaith bod ardaloedd eraill yn dod o dan y cod post LL75, fel Traeth Coch, â Phentraeth fel cyfeiriad post yn amlwg heb fod yn rhan o Bentraeth;
Yng nghyd-destun pwynt Cyngor Cymuned Pentraeth fod rhai o drigolion yr ardal sy'n rhan o'r cynnig yn credu bod eu gorsaf bleidleisio ym Mhentraeth, tynnon nhw sylw nad oedd hi'n anghyffredin ym mhob ardal i rai etholwyr wneud camgymeriad o'r fath er gwaetha'r ffaith fod cyfeiriad yr orsaf bleidlesio gywir wedi'i argraffu ar y cerdyn pleidleisio.

Gwrthwynebodd Cyngor Cymuned Llanddyfnan y cynnig i newid y ffin rhwng eu cymuned a chymuned Pentraeth a gynigiwyd gan Gyngor Cymuned Pentraeth gan eu bod yn ystyried bod y trefniadau presennol yn gweithio'n dda yn yr ardal honno. Roedd y Cyngor o'r farn hefyd y dylid addasu ei ffin gymunedol i gynnwys ardaloedd Rhosmeirch a Marian-glas.

Gwrthwynebodd y Cyngh. W J Williams (Adran Etholiadol Llanddyfnan) y cynnig i newid y ffin rhwng Llanddyfnan a Phentraeth a gynigiwyd gan Gyngor Cymuned Pentraeth. Tynnodd sylw at y ffaith bod y ffin bresennol yn ddaearyddol o ran ei natur ac yn adnabyddus i drigolion lleol. Ystyriai nad oedd unrhyw ddatblygiad wedi bod yn yr ardal a fyddai'n gwarantu newid i'r ffin.

CWM CADNANT / PENTRAETH

Ystyriai Cyngor Cymuned Cwm Cadnant y dylid alinio'r y ffin rhwng eu cymuned hwy a Chymuned Pentraeth yn ardal cyffordd Black Horse Lane a'r A5025 fel ymarfer tacluso gan y byddai'n cynnwys eiddo yr oedd ceisiadau cynllunio tebyg wedi'u derbyn gan y cyngor mewn perthynas â hwy.

Gwrthwynebodd Cyngor Cymuned Pentraeth y cynnig gan Gyngor Cwm Cadnant i newid y ffin gymunedol yng nghyffiniau Black Horse Lane.